محمد رضا واليزاده معجزى
143
تاريخ لرستان ( روزگار پهلوى ) ( فارسى )
امور لرستان شد . بىمورد نيست كه علت انتصاب خزاعى را از بين امراى ارتش جهت فرماندهى قواى لرستان و واگذاشتن سرنوشت و مقدرات قوم لر به اين امير لشكر در اينجا بنويسيم . خزاعى هم مانند امير احمدى از اقمار سردار سپه بود و در كودتاى 1299 هم او و هم امير احمدى تحت فرمان سردار سپه به سوى پايتخت مىرفتند . سردار سپه به روحيات زيردستان خود آشنا بود و مىدانست امير لشكر خزاعى طبعى ملايم و مهربان دارد و با مردم بىاندازه رفتارش خودمانى و ساده است . « 1 » بنابراين اكنون كه امير لشكر احمد آقا خان برنامه خود را با موفقيت پياده كرده است ، سياست اقتضاى آن را دارد كه با مردم لرستان [ . . . ] با رفق و مدارا رفتار كند [ . . . ازاينرو مناسب ] دانست كه خزاعى به لرستان اعزام گردد ؛ براى اينكه مشاراليه در مأموريتهاى قبلى خصوصا در فرماندهى لشكر خراسان كفايت خود را [ براى سردار سپه ] به اثبات رسانيده [ بود ] . لرستان در آستانه سال 1304 ش ، ورود خزاعى به خرمآباد خزاعى با كسب اجازه از سردار سپه تا چند روز به پايان سال 1303 در تهران ماند . در اين مدت ترتيب كارهاى مربوط به لرستان را داده و تعليمات لازمه را از رئيس و فرمانده خود اخذ و مقارن با حلول نوروز سال 1304 شمسى به سوى لرستان حركت و مورد استقبال [ . . . ] قرار گرفت . روزهاى اول سال را به ديدوبازديد با علما و اعيان و افسران لشكر و سركشى به واحدهاى تابع و نيز معارفه با افسران و فرماندهان زيردست خود برگذار ساخت و آن وقت نوبت به مسائل كلى لرستان كه نقطه حساس مأموريت او بود ، رسيد و سابقه خوانين و رؤساى ايلات و طوايف را با دقت از مدنظر گذرانيد و فى الجمله به روحيات آنان آشنايى پيدا كرد . خزاعى پيش از هركار ، در همان روزهاى اول ورودش به خرمآباد ، قواى اعزامى از مركز را كه به خاطر نجات دادن لشكر غرب از محاصره مأمور شده بودند ، تحت مسؤوليت سرتيپ محمد خان شاهبختى به تهران عودت داد . فرماندهى تيپ لرستان به سرتيپ بهزادى محول گرديد . سازمان ساخلو خرمآباد عبارت بود از فوج پياده گارد سپه تحت فرماندهى سرهنگ خلعتبرى و فوج سوار به فرماندهى سرهنگ مويان .
--> ( 1 ) . در صفحات بعد ملاحظه مىشود كه نويسنده خزاعى را بىرحمتر از امير احمدى و كسى كه با پنبه سر مىبريده معرفى كرده است ( ويراستار ) .